De oorzaak van aardbevingen.

Een aardbeving is het trillen of beven van de grond als het gevolg van het plotseling vrijkomen van een grote hoeveelheid in het gesteente opgeslagen energie. Er worden spanningen in het gesteente veroorzaakt door grote krachten diep in de aarde. Deze spanningen veroorzaken op hun beurt weer vervorming net zolang totdat het breekt. Als het gesteente breekt verplaatsen trillingen zich door de hele aarde als seismologische golven. Seismologische golven zijn golven van energie die bij een aardbeving vrijkomen. In de buurt van een aardbeving worden deze golven gevoeld als het trillen en beven van de grond. Bij het breken verplaatst een blok gesteente zich ten opzichte van een ander blok.
De verklaring voor het ontstaan van aardbevingen wordt gegeven door de theorie van de ‘elastic rebound’(elastische terugvering).
Volgens de theorie bouwt zich in een gesteente steeds meer vervorming op tot het gesteente plotseling breekt en het ene blok verschoven wordt ten opzichte van het andere. Interne diepliggende krachten (tektonische krachten) werken tientallen jaren lang op een hoeveelheid gesteente. Op het begin treedt in het gesteente alleen vervorming op. Door de aanhoudende spanning bouwt zich echter steeds meer vervorming op tot de breeksterkte van het gesteente bereikt is en het gesteente breekt. Een aardbeving is het gevolg. De verschuiving langs het breukvlak (het vlak waarlangs de beweging heeft plaatsgevonden) kan verticaal, horizontaal of beide zijn. De meeste aardbevingen vinden langs breukvlakken plaats.
Er zijn ook aardbevingen waarbij het verband met breuken in de diepte moeilijk is vast te stellen. Zulke aardbevingen komen bijvoorbeeld voor in diepliggende plooien. Dit soort aardbevingen veroorzaakt geen zichtbare verschuivingen aan het aardoppervlak. Aardbevingen komen ook voor bij ook voor bij explosieve vulkaanuitbarstingen en wanneer magma zich krachtig een weg baant naar een magmakamer, zoals vaak gebeurt vlak voor een vulkaanuitbarstingen. Ook deze aardbevingen hebben niets met een breukvlak te maken.

Seismische golven.

Het punt in de aarde van waaruit de seismische trillingen ontstaan heet het hypocentrum of de haard van de aardbeving. Recht boven het hypocentrum ligt aan het aardoppervlak het epicentrum.
Twee soorten seismische golven worden in de haard opgewekt. Volumegolven zijn seismische golven die door de hele aarde lopen en vanuit de haard in alle richtingen verspreid worden, zoals geluidsgolven in de lucht. Oppervlakte golven zijn seismische golven die horizontaal vanuit het epicentrum in alle richtingen lopen, zoals de golven in een vijver nadat een steentje in het water is gegooid. De golfbeweging van een oppervlaktegolf wordt naar de diepte toe minder, precies zoals de golven op zee naar de diepte toe uitdoven.
Wat de aard van de golfbeweging betreft zijn er ook twee soorten seismische golven te onderscheiden. Een P-golf is een drukgolf waarbij het gesteente evenwijdig aan de looprichting van de golf beweegt, zoals de luchtdeeltjes bij een geluidsgolf. Omdat de P-golf de snelste is (met een golfsnelheid van 4 tot 7 km/sec), komt hij als eerste aan bij de seismograaf (iemand die de aardbeving registreert). De P-golf is de primaire golf. De tweede golf is een soort S-golf, de secundaire, langzamere golf. Het gesteente beweegt in een S-golf loodrecht op de looprichting. De golfsnelheid is 2 tot 5 km /sec. Omdat een P-golf een drukgolf is, kan hij zowel door vaste als door vloeistoffen lopen. Bij de S-golf bepaalt de schuifspanning de beweging, zodat een S-golf niet door een vloeistof kan lopen.

De sterkte van een aardbeving.

De aardbevingen worden geregistreerd op papier door een seismograaf. Een pen rust dan op een draaiende trommel papier, en telkens als er een trilling plaatsvindt in de aarde, verschuift die pen. Je merkt dan dat de lijn die door de pen op het papier getrokken wordt niet meer recht is, maar met schokken omhoog of omlaag gaat. Zo’n papier noemen we een seismogram. Aan de hand daarvan kunnen we de intensiteit van de aardbeving bepalen. Hoe meer de lijn afwijkt van een rechte, hoe heviger de aardbeving geweest is.
De kracht van de aardbeving kunnen we ook uitdrukken volgens bijvoorbeeld de schaal van Richter, of de schaal van Mercalli. De schaal van Mercalli zie je hieronder:

Intensiteit Verschijnsel Versnelling in
...








Nog geen opmerkingen of toevoegingen op dit document geplaatst.
Wil jij een bericht plaatsen dan kan dat door op "post message" te klikken.