Ovidius
Geplaatst op Zondag 26 mei 2002
Het thema van het boek Schuld en onschuld Metamorphosen Door Ovidius, gedaanteveranderingen spelen een belangrijke rol. Soms is de metamorfose voor een straf of geldt ie juist als beloning voor iemands handelen. Schuldvraag is nadrukkelijk aanwezig. Schaamtecultuur à dit hadden de Romeinen, bij hun handelingen hechtten ze meer waarde aan wat anderen over hen dachten, dan hun eigen oordeel. In Romeinse literatuur werden dezelfde gevoelens nu eens als schuldgevoel, dan weer als schaamte beschreven. Hoofdstuk 1 Leven en werk van Ovidius Ovidius Romeinse epische dichter. Schreef Metamorphosen. Werd verbannen door keizer Augustus naar Romi. Hier speelt schuldvraag grote rol, Ovidius zei zelf geen schuld te hebben??!!(blz. 5) Laat zien dat hoogmoed en verblinding door de goden worden gestraft, maar ook dat misverstand of onwetendheid vreselijke gevolgen kunnen hebben. Hij manifesteert zich vaak als een poeta doctus. Publius Ovidius Naso werd op 20 maart 43 voor Christus geboren in Sulmona (45 km ten oosten van Rome). Zijn vader behoorde tot equites. Zijn broer zat in politiek. Ging naar school in Rome voor opleiding in retorica. Goed spreken was basis voor politieke carriere. Hij blonk uit in suasoria. Ovidius voelde zich meer een dichter dan politicus. Om studie compleet te maken, maakte hij een reis naar Athene. Hierna besloot hij zich aan dichten te wijden. Hij heeft nog wel bij driemanschap gezeten, dat toezicht hield op gevangeniswezen en executies. Tussen zijn 18e en 43e schreef hij veel liefdespoezie. Op 18 jarige leeftijd hield hij recitationes uit eigen werk. Hij was erg populair. Hij had veel contact met Propertius en Tibullus (grote dichters van Rome). De drie belangrijkste werken over de liefde zijn: - Amores, verzameling liefdesgedichten in drie boeken o.a. over geliefde Corinna (niet duidelijk of zij echt heeft bestaan) - Ars Amandi/Ars Amatoria (Kunst van het beminnen). 1e 2 delen over leerdicht van het minnen (voor jongens over meisjes), 3e deel voor meisjes over jongens. Remedia Amoris (geneesmiddelen tegen de liefde worden besproken) - Heroides/Heroidum epistulae, verzameling van 21 Heldinnenbrieven van vrouwen uit mythologische tijd aan afwezige echtgenoot of minnaar. Bekend: Penelope aan Odysseus. Dido aan Aeneas. Medea (12e brief, was voor Ovidius grote inspiratiebron, kwam voor in Heroides, metamorphosen en tragedie) Op middelbare leeftijd publiceerde Ovidius: - Metamorphosen, zijn belangrijkste werk. Is geheel in hexameters geschreven. Bevat ruim 250 verhalen. Bevat mythologische en historische verhalen. Hij heeft zijn manuscript verbrand toen hij hoorde dat hij verbannen zou worden. - Fasti, kalender van Romeinse jaar met feesten en bijbehorende gebruiken en sagen in dichtvorm. Hij is niet verder gekomen dat de maand juni. Tijdens zijn verblijf in Tomi schreef hij: - Tristia, elegieën. Schreef vol zelfbeklag over afscheid van Rome en vrouw en beschreef toestand in zijn ballingsoord: naargeestig oord met onbeschaafde inwoners. - Epistulae ex Ponto, brieven uit Tomi aan vrienden in Rome. Klaagde over Tomi en vroeg vrienden bij Austus te pleiten voor einde ballingschap. Ovidius trouwde op jonge leeftijd. Twee keer gescheiden. Op 40-jarige leeftijd trouwde hij voor 3e keer en kreeg een dochter. Toppunt van roem was in 8 na Christus en werd hij verbannen naar Tomi. Verzoeken om clementie aan Augustus werden afgewezen. Ovidius stierf in 17 of 18 na Christus in Tomi. Hij werd dus ongeveer 60 jaar. Equites à rijke, niet-adellijke Romeinen die in rang onder nobiles stonden. Nobiles à senatoren, hoogste bevolkingsgroep Suasoria à onderdeel van retorica waarin student redevoering moest houden met advies aan historische of mythologische figuur in wiens situatie hij zich moest verplaatsen Recitationes à openbare lezingen Clementie à volgens van Dale woordenboek: mildheid, genade Fasti à naam voor lijst waarop alle dagen van het jaar staan, onderverdeeld in dies fasti en dies nefasti. Dies fasti à dagen waarop rechtspraak was toegestaan Dies nefasti à feest- en rampdagen waarop rechtspraak verboden was Elegieën à treurzangen Poeta doctus à geleerd dichter: bezit vakmanschap en kennis van zaken, richt zich tot een ontwikkeld en deskundig publiek. Ovidius’ kennis uit zich vaak in lange, overdreven opsommingen. Een andere vaardigheid is het combineren, variëren en verfraaien van de verhalen, zoals die in zijn tijd bekend waren. Dit gebeurt door humoristische details te vermelden, dubbelzinnigheden aan te brengen en onverwachte wendingen aan het verhaal te geven. Hoofdstuk 2 De metamorphosen Aanhef à dichters van epos beginnen hun werk meestal met aanroepen van muze. Deze wordt aangesproken de dichter te inspireren en te helpen in herinnering te brengen alles wat hij gaat vertellen. Ovidius roept Goden aan. Ze moeten hem helpen, maar spelen ook belangrijke rol in zijn verhalen. Thema à Ovidius geeft in proloog het thema van zijn werk aan. Hij pretendeert een wereldgeschiedenis te geven, de onderdelen worden verbonden door het thema van de gedaanteveranderingen. Toch bevatten niet alle verhalen een metamorfose, wel staan ze allemaal in het teken van de eeuwigdurende verandering in de natuur. Het thema van de Metamorphosen wijkt af met het genre van vorige grote epische dichters. Bij Homerus en Vergilius stonden de lotgevallen van 1 persoon centraal, terwijl bij Ovidius meerdere personen de hoofdrol hebben. Ook is zijn werk veel minder ernstig. Hierdoor kan het niet tot een filosofisch leerdicht gerekend worden. Door imitatio en aemulatio laat Ovidius zien dat hij beinvloed is door zijn voorgangers. Inhoud metamorphosen à 1. ontstaan van kosmos, leer van tijdperken en zondvloed 2. verhalen waarin goden een rol spelen 3. verhalen waarin vooral helden en stervelingen hoofdrol spelen 4. historische verhalen: Troje t/m Rome van Romulus 5. lessen van Pythagoras en Romeinse verhalen t/m apotheose van Julius Caesar Genre à epos. Dit genre gaat terug tot 8e eeuw voor Chr. Oudste Griekse epen zijn van Homerus. De verhalen waren altijd door zangers mondeling overgedragen en hij was 1e die de verhalen over de grote helden op schrift stelde, nadat alfabet was geïntroduceerd. Door de speelse omgang met het genre worden de Metamorphosen ook wel getypeerd als een anti-epos. Ovidius’ werk bevat naast epische elementen ook veel elegische elementen. Ook bucolische (verheerlijking natuur en landschap), didactische (schepping van kosmos en filosofie van Pythagoras) en tragedische (hoogmoed, verblinding, misverstand) elementen zijn terug te vinden. Kenmerken epos genre: 1. epos is lang, verhalend gedicht. 2. epos is geschreven in dactylische hexameters 3. epos is geschreven in verheven stijl 4. onderwerp van epos zijn daden van helden en goden die zelf kunnen ingrijpen en aan handeling kunnen deelnemen 5. Aristoteles voegde nog toe: het omvat 1 handeling en gebeurtenissen daarin vormen duidelijke samenhang. Het concentreert zich op 1 personage en is van hoog moreel gehalte. epiek à term die wordt gebruikt als verzamelnaam voor alle verhalende literatuur imitatio à overnemen van elementen uit werken van voorgangers aemulatio à wedijveren met voorgangers door bepaalde elementen uit hum teksten meer uit te werken, te veranderen of anders te benaderen elegie à in de oudheid werd hieronder poëzie verstaan met een divers karakter bucolische poëzie à herdersgedichten, hierin werden o.a. natuur en landschap verheerlijkt. Livius à Romeinse geschiedschrijver, 59 v.Chr. – 17 n.Chr., tijdgenoot van Ovidius, Libri ab Urbe Condita, stelde zich als taak om d.m.v. de beschrijving van goede en slechte daden van belangrijke historische personages het nageslacht een les te geven. Wilde met de exempla uit het verleden zijn lezers ertoe brengen om de mores maiorium, het deugdzame gedrag en de moraal van de voorouders, na te volgen. Euripides à Griekse tragedieschrijver, 480-406 v.Chr., schreef Iphigeneia, gold in zijn tijd als een vernieuwer, vooral ten aanzien van geloof aan goden en de moraal, wordt ook wel filosoof van het toneel genoemd, het lot van de mens was een samenspel van zijn eigen aanleg, hartstochten en daden. T. Lucretius Carus à Romeinse dichter, 96-55 v.Chr., groot bewonderaar van de Griekse filosoof Epicurus. Schreef De Rerum Natura in hexameters. Epicurus à ging ervan uit dat er twee angsten zijn die het menselijk leven onnodig teisteren en mensen ongelukkig maken: de angst voor de dood en de angst voor de goden. Om zich te bevrijden moet men kennis hebben van hoe de wereld in elkaar zit. Als je goed nadenkt, moet je bedenken dat de goden wel bestaan, maar zich niet met mensen inlaten: dit zou hun gelukzaligheid verstoren. Daarom moet de mens niet bang zijn voor de goden en veel overbodig bijgeloof overboord gooien. Hoofdstuk 3 Daphne en Apollo Latijnse verhalen Hoofdstuk 4 Tragische vrouwen: Callisto, Lucretia en Iphigeneia Samenvatting Callisto: Verliefdheid van een god voor een onschuldig maagdelijk meisje voor wie het niet goed afloopt. Jupiter gaat verkleed als Diana naar Callisto die vaker met Diana jaagde. Hij zoent haar en Callisto verzet zich. Na negen maanden wil Diana met de nimfen zwemmen en ziet dan dat Callisto zwanger is en gebied haar weg te gaan....
Reacties
Nog geen opmerkingen of toevoegingen op dit document geplaatst.
Wil jij een bericht plaatsen dan kan dat door op "post message" te klikken.



