Hoofdstuk 9, Rechtswetenschap en taal

9.1 Het belang van taal voor het recht


Bij een goede jurist zou de taal in het middelpunt moeten staan, omdat alle overeenkomsten met taal worden vastgelegd en ook met taal in de wet wordt weergegeven wat er wel en niet kan/mag.


Een jurist moet interpreteren. Vaak zijn wettelijke bepalingen tallig te interpreteren en het toepassen ervan is direct afhankelijk van de interpretatie. Analoog toepassen van de wet is het strikt uitvoeren van wettelijke bepalingen en alles wat niet expliciet omschreven is, interpreteren alsof het wel mag (verboden voor honden en katten en dus niet voor geiten).
Vaak heeft een wettelijke bepaling echter een doel en deze is voor de meeste mensen direct te interpreteren uit de bepaling. Alleen bij heel vage bepalingen kan men zich concreet beroepen op het feit dat men een andere bedoeling achter de bepaling had gedacht. De bedoelingen achter een bepaling zijn mede een vorm van interpretatie.
Interpretatie is dus afhankelijk van enerzijds de wettelijke bepaling (analoge interpretatie) en anderzijds de doelstelling(en) achter de wettelijke bepaling.


Een jurist is een schrijver. Vaak moeten teksten worden opgemaakt. De formulering van deze teksten moet juridisch "waterdicht" zijn, d.w.z. duidelijk, ondubbelzinnig, en uitsluiting van dagelijks spraakgebruik. Echter in het geval van bijvoorbeeld verkeersborden zal er altijd een middenweg moeten worden gevonden, omdat anders de bepaling en de doelstellingen niet over komen op het publiek.

9.2 Helder en precies taalgebruik


Het is aan de juristiek, de taal prozaïsch en precies toe te passen en dus niet om dingen te verhullen (diplomatiek) of om associaties op te roepen (poëzie). Wettelijke bepalingen moeten namelijk voor de burger een referentiekader vormen.

9.3 Onduidelijkheden


Er bestaat een verschil tussen noodzakelijke en voldoende voorwaarden.
Om bijvoorbeeld een diefstal te kunnen plegen moet men voldoen aan de noodzakelijke voorwaarden zoals deze staan in de delictsomschrijving "diefstal".
Bier drinken is een voldoende voorwaarde voor het gevolg, dronkenschap, echter dronkenschap is geen garantie voor het hebben gedronken van bier. Geen dronkenschap, is echter wel een garantie voor het niet hebben gedronken van bier.
Om onduidelijkheden te voorkomen moet men werken met kernintenties, verzamelingen van definiërende kenmerken. Als wettelijke bepalingen in voldoende mate voldoen aan noodzakelijke voorwaarden dan is deze wettelijk bepaling van toepassing (!!?)
Juristen hebben een hekel aan vaagheden omdat het hun vak bemoeilijkt, echter zonder vaagheden zou men helemaal geen juristen nodig hebben (hooguit een paar), omdat vaagheden conflicten veroorzaken en deze door juristen moeten worden opgelost.
Vaagheden worden veroorzaakt door de omgangstaal en hoe men over bepaalde zaken denkt en spreekt. Ook spelen huidige normen en waarden mee bij het vaststellen van bepaalde zaken, bijvoorbeeld wanneer spreekt men van een berg, een bos en een kaal hoofd ?
Juridisch worden ook wel expres vaagheden in de wet ingebouwd. Deze vage plekken worden dan opgevuld...








Nog geen opmerkingen of toevoegingen op dit document geplaatst.
Wil jij een bericht plaatsen dan kan dat door op "post message" te klikken.