Pensioen
Elsschot, Willem
Geplaatst op Zaterdag 01 december 2001
INLEIDING EN PERSPEKTIEF
Het perspektief in dit boek is, net zoals in andere Elsschot-boeken, een ik-perspektief. De hoofdpersoon heet ook weer eens Laarmans.
Dit veroorzaakt directheid maar die wordt weer een beetje afgezwakt doordat het niet zo’n boeiend verhaal is. Het is niet bepaald een verhaal om helemaal in te zitten of waar je veel van leert. Maar misschien is dat wel de bedoeling van de schrijver: dingen uit het dagelijks leven te beschrijven zonder enige bijzonderheid.
Ik gaf vader de raad die soldaat te toetsen... (blz.9)
Hierdoor, door dit perspektief zie je alleen hoe Laarmans alles ziet. Dat is ook goed voor het verhaal want daardoor zie je de spanningen die er heersen tussen ‘de Grote Raad’ en moeder en vader aan de ene kant en Bertha en Alfred aan de andere kant des te beter.
Laarmans zit daar een beetje tussenin. Hij helpt Bertha wel met haar militiegeld, maar hij gaat ook voor moeder pleiten bij het gerecht.
Hij wordt dan ook niet helemaal gewaardeerd door de Verstappens. Maar door het perspektief is het voor de lezer toch duidelijk dat Laarmans gelijk heeft. Laarmans doet alles goed en wie iets tegen hem heeft zit ernaast. Maar toch zou het ook heel best kunnen dat het heel normaal is dat moeder het militiegeld krijgt en dat Laarmans eigenlijk een vuile verrader is door Bertha te gaan helpen.
Dit perspektief is dus ook wel een beetje onbetrouwbaar. Dit effect weet Elsschot goed verborgen te houden voor de argeloze lezer, want iedereen die een beetje literatuur leest weet dat Elsschot in veel van zijn boeken Laarmans heet en dit soort perspektief gebruikt. Hierdoor gaat men dus al snel denken; Het zullen wel waar gebeurde ervaringen van Elsschot zijn. Dit ga je helemaal denken doordat het dus van die alledaagse zaken zijn waarover zijn romans gaan.
Elsschot heeft daarom de meeste lezers in de klem door in ieder boek dezelfde persoon te gebruiken. Hij kan daardoor via die persoon zijn standpunten aan ons overbrengen.
Daarom moeten we boeken van Elsschot goed onder de loep nemen en niet zomaar alles overnemen wat de schrijver ons via zijn personages wil laten weten.
SPANNING
Het vertelpersperpektief hangt dus voor een deel samen met de spanning, wat ik al eerder heb genoemd; spanningen tussen de twee groepen duidelijk maken.
Een spanningverwekkend element is bijvoorbeeld de soldaat Willem die aan het front moet strijden. Maar daar merk je tijdens het lezen eigenlijk ook weinig van, het heeft geen groot effect. Net zoals de andere elementen, ouderdom van moeder en vader, de Grote Raad, enz.
Hieruit blijkt wel dat het alleen gaat om de familie en het geld dat ze van Willem konden krijgen. Alles draait om het geld. De mensen draaien elkaar gerust een poot uit als ze daarmee wat kunnen verdienen.
Een spanningverwekkende trucage zit...
Reacties
Nog geen opmerkingen of toevoegingen op dit document geplaatst.
Wil jij een bericht plaatsen dan kan dat door op "post message" te klikken.



