Kort Amerikaans
Wolkers, Jan
Geplaatst op Vrijdag 21 juni 2002
A Beschrijving
- Auteur: Jan Wolkers
Titel: Kort Amerikaans
Jaar van verschijning: 2000
Uitgeverij: Malmberg, Den Bosch - Het verhaal speelt zich af in de Tweede Wereldoorlog. Eric van Poelgeest is een jongen van achttien jaar die onder is gedoken voor de Duitse arbeidsdienst. Hij houdt erg van schilderen en heeft als baantje het beschilderen van lampenkappen. Er werkt ook een Joods meisje, Elly.
Op een dag wordt Erics vriend Peter door de Duitsers opgepakt. Eric hoopt hem te vinden en komt daarbij op de teken- en schilderacademie terecht. Daar besluit hij zich in te schrijven. Eric heeft ook een vriendin, Ans. Zij is rooms-katholiek en gaat vaak biechten. De priester waaraan ze haar zonden verteld probeert haar echter over te halen om haar relatie met Eric te verbreken. Eric is daar zo kwaad over dat hij Ans verkracht en een relatie begint met Elly. Toch blijft Eric bang dat ze hem niet ziet staan vanwege het litteken dat hij op zijn slaap heeft.
Een aantal dagen later krijgt Eric van zijn moeder te horen dat zijn broer Frans difterie heeft gekregen en op sterven ligt. Eric besluit hem te bezoeken en precies als hij bij Frans is sterft deze. Vlak voordat Frans stierf stak hij nog een vuist naar Eric op, wat betekende dat Eric de moed niet op moest geven. Kort daarna vraagt de eigenaar van de schildersacademie, Van Grouw, Eric om in de academie te komen wonen, want hij slaat zelf op de vlucht. Eric neemt het aanbod aan en Elly trekt ook bij hem in. Hij vertelt Elly dat zijn litteken zijn hele leven heeft verpest. De volgende ochtend betrapt Elly Eric als hij met een gipsen tors vrijt. Ze gooit de tors in stukken. Uit woede wurgt Eric haar. Als Eric dan door het raam kijkt omdat hij de muziek van de bevrijding hoort, ziet hij drie soldaten staan. Hij probeert op hen te schieten, maar een van de soldaten is eerder en schiet Eric dood neer.
- Voordat ik het boek ging lezen wist ik al dat het zich in de Tweede Wereldoorlog afspeelde. Normaal gesproken lees ik niet graag oorlogsboeken, maar ik had van iemand anders gehoord dat in dit boek de oorlog op de achtergrond bleef. Ik verwachtte zelf eigenlijk dat het verhaal helemaal over de oorlog zou gaan, maar toen ik het gelezen had bleek eigenlijk dat dat helemaal niet zo was. Bij de titel van het boek kon ik me nog helemaal niets voorstellen. De kaft van het boek vond ik niet echt aantrekkelijk, maar de beschrijving op de achterkant trok wel mijn aandacht. Daarom ben ik het verhaal gaan lezen.
- a De eerste belangrijke gebeurtenis in het boek is dat Erics beste vriend Peter door de Duitsers wordt opgepakt. Eric kan maar net ontsnappen en hij hoopt dat Peter het overleeft. Vervolgens raakt Eric zijn vriendin Ans kwijt, omdat ze zich door de priester laat overhalen om haar relatie met Eric te verbreken. De volgende persoon die Eric kwijtraakt, is zijn broer Frans die sterft aan difterie. Daarna sterft er nog een kennis van Eric, namelijk Kees de Spin. De Spin was ook een leerling van de schildersacademie.
Hij pleegde uit eenzaamheid zelfmoord. Tenslotte sterft ook nog Erics vriendin Elly, omdat Eric haar uit woede heeft gewurgd. Eric zelf is de laatste persoon in het boek die sterft.
b Deze belangrijkste gebeurtenissen staan allemaal in het teken van de dood en hebben te maken met eenzaamheid. Het zijn eigenlijk de motieven die gedurende het hele boek terugkeren. Telkens verliest de hoofdpersoon iemand uit zijn vrienden- en kennissenkring, waardoor hij steeds eenzamer wordt. - a Tevergeefse pogingen om te ontsnappen aan eenzaamheid en aan de dood.
b Het verhaal bestaat enerzijds uit de situatie van Eric in de oorlog en anderzijds uit de isolatie waarin Eric leeft. Het verhaal gaat vooral over de motieven dood en eenzaamheid. Deze keren telkens in het verhaal terug, omdat Eric steeds meer vrienden verliest. Daarnaast volet Eric zich altijd eenzaam. Dit komt voornamelijk door het litteken dat hij op zijn hoofd heeft. Dit litteken heeft hij al op heel jonge leeftijd gekregen. Hij is bang dat iedereen hem afwijst, vanwege het litteken. Daarom heeft hij er altijd zijn haar overheen hangen. De oorlog blijft in het verhaal op de achtergrond. Er wordt namelijk maar af en toe iets over verteld. Zo denkt Eric een aantal keren dat hij gevolgd wordt door de Duitsers. - a Kees Fens ‘Het litteken van de dood’ , in: De Tijd/ De Maasbode, 3 november 1962.
b De...
Reacties
Nog geen opmerkingen of toevoegingen op dit document geplaatst.
Wil jij een bericht plaatsen dan kan dat door op "post message" te klikken.



